Cees van der Pluijm: Jaaroverdicht 2013

Op uitnodiging van ondergetekende heeft de door mij zeer gewaardeerde Cees van der Pluijm een jaaroverdicht geschreven voor de website van HP/De Tijd. Zie hieronder.

De laatste dagen van het jaar staan al decennialang in het teken van de gezapige en vaak weinig originele jaaroverzichten.

Maar niet op de website van HP/De Tijd. In het allereerste jaaroverdicht van Nederland blikt dichter Cees van der Pluijm in twaalf spitsvondige ollekebollekes terug op het afgelopen jaar.

Januari

Wat een gedonder toch
Sylvie en Rafael
2013
Was echt wel hun jaar

Na een handtastelijk
Sylvesterabendfest*
Barstte het stel
Als een bom uit elkaar

*Oudejaarsavondfeest

Februari

Wonderlijk raadsbesluit
Joseph A. Ratzinger
Gaf er de brui aan
Als baas van de Kerk

Zo kwam er plaats voor een
Relativerender
Kerkvorst met ook nog
Plezier in zijn werk

Maart

Leve de Boekenweek
Kooten (Cornelis van)
Beter bekend met de
Jongensnaam Kees

Schreef een verrukkelijk
CPNB-geschenk
Waar ik met groot plezier
Nu nog in lees

April

Nagelnieuw koningspaar
Willem en Máxima
Schuwden de troon
En de feestvreugde niet

Jammer alleen van dat
Kroningonwaardige
Taalkunstvervuilende
Huldigingslied

Mei

Leve de Spoorwegen!
Fyra de wondertrein
Maakte uw dromen
In racetempo waar

Toch nam ik liever de
Mindervalidenbus
Die viel na één ritje
Niet uit elkaar

Juni

Wielrenners opgelet!
Ronde van Gallië
(Of Tour de France
Want men fietst francofoon)

Vroeger een toppunt van
Farmacologische
Hoogstandjes
Nu weer een tikkeltje schoon…

Juli

Diepbetreurd sterfgeval
Maarten van Roozendaal
Heeft met zijn heengaan
De mensheid geleerd

Hoe een succesvolle
Alcoholistische
Nicotineuze carrière
Stagneert

Augustus

Stille Oranjeprins
Friso de Zwijgende
Zwaar onderkoeld
Ging hij verder als plant

Moge hij nu in een
Oncomateuzere
Hemelse wintersportsfeer
Zijn beland

September

Stomme verbijstering!
Troonrede: Prinsjesdag
Blijkbaar doet rechts
Het in Nederland best

Plotseling zijn we een
Participatiestaat:
Niets te verwachten
Is al wat ons rest

Oktober

Discriminatieroes!
Pietermanknechtgedoe
Nooit kwam er hier
Op tv en in krant

Historiserender
Ondiscutabeler
Emotionelere
Onzin tot stand

November

Voer voor Neerlandici!
Neem Sunny Bergman nou
Speelde een schitterend
Taalstuntje klaar

Sletvrees, een voorbeeld van
Neologistische
Uitvindersvaardigheid:
Woord van het jaar!

December

Nelson Rolihlahla
(Nelson Mandela dus)
Ook wel Madiba
Ging hoogbejaard dood

Zeker niet heilig, maar
Onvergelijkelijk
Sterk, inspiratierijk
Moedig en groot

Hemelbestormers 2013: Bauke Mollema

In het kerstnummer van HP/De Tijd (nummer 10, 2013) was er aandacht voor vijf talenten die dat jaar boven zijn komen drijven. Geïnterviewd zijn: Jacco Gardner, Simone van Saarloos, Erik Scherder, Pieter Derks en Bauke Mollema.

Bauke Mollema

“Bauke Mollema gaf, na de woede rond het dopingschandaal, het wielrennen terug aan het volk’, zo werd gezegd in de documentaire De Tour van Bauke. Bauke Mollema (27) bewees zichzelf dit jaar als wielrenner. Hij werd onder meer zesde in de Ronde van Frankrijk en schreef de zeventiende etappe van de Vuelta op zijn naam.

Hoogtepunt van 2013?
“Voor een wielrenner is er niets mooier dan als eerste over de streep gaan. Het ligt dan ook voor de hand om het winnen van de etappe in de Ronde van Spanje aan te geven als hoogtepunt van dit jaar. Maar aan de andere kant was er natuurlijk de Tour de France. Ik eindigde als zesde. En ik kan zeggen: dat geeft je zelfvertrouwen een enorme boost. Dat je denkt: nu hoor ik ook bij de grote jongens.”

Dieptepunt van 2013?
“Halverwege april dit jaar werd ik geveld door griep. Niet zo erg natuurlijk, ware het niet dat ik vlak voor drie belangrijkste koersen zat. Ik heb acht dagen op bed gelegen, ik kon niets. Een aanslag op mijn conditie was het. En het vervelende is: je kunt niets anders doen dan uitzieken. Ik weet zeker dat ik, als ik niet ziek was geworden, veel hoger was geëindigd in de voorjaarsklassiekers. Ach, volgend jaar beter.”

Waar sta je over tien jaar?
“Over tien jaar ben ik 37, dus dan rijd ik denk ik mijn laatste jaar. Natuurlijk wil ik in de komende jaren een mooie klassieker winnen. En een etappe in de Tour de France, dat nog liever eigenlijk. Maar ik heb één geluk: de meeste topwielrenners zijn boven de dertig. Ik heb dus nog even.”

Bauke Mollema
Bauke Mollema

Hemelbestormers 2013: Pieter Derks

In het kerstnummer van HP/De Tijd (nummer 10, 2013) was er aandacht voor vijf talenten die dat jaar boven zijn komen drijven. Geïnterviewd zijn: Jacco Gardner, Simone van Saarloos, Erik Scherder, Pieter Derks en Bauke Mollema.

Pieter Derks

“Er is één cabaretier van de jongste generatie die in de toekomst de oudejaarsconference kan maken, en dat is Pieter Derks.” Dixit kleinkunstkenner Henk van Gelder. Dit jaar maakt Derks (29) zijn eerste oudejaarsconference, enkel te zien in theaters: Een Oudejaars. Daarnaast won de jonge cabaretier dit jaar de populaire kennisquiz De Slimste Mens en sluit hij elke week de week af in De Wereld Draait Door.

Hoogtepunt van 2013?
“Ik ben bijna verplicht om te zeggen dat mijn hoogtepunt van dit jaar mijn bruiloft was. Anders krijg ik ruzie thuis. Maar dat was ook zo hoor, dat was op persoonlijk vlak het mooiste moment van dit jaar. Een ander lichtpuntje dit jaar is dat het zo goed gaat in de theaters. Het zit bijna elke avond vol! Theater is dan ook mijn grote liefde:  alles wat ik op televisie doe, zoals de weekafsluiting in DWDD, staat in dienst daarvan. Ik maak televisie zodat ik theater kan maken.”

Dieptepunt van 2013?
“De laatste try-out voor de première van mijn nieuwste voorstelling ging verschrikkelijk. Ik had de volgorde van de grappen iets aangepast, met als gevolg dat de grappen niet aankwamen en de hele voorstelling als een kaartenhuis in elkaar zakte. Ik zat na afloop in de kleedkamer en dacht: ‘Hoe moet dit in godsnaam goed komen bij de première?  Na een fikse wandeling te hebben gemaakt besloot ik een deel van de grappen aan te passen en te verschuiven. En met succes: tijdens de première stond de voorstelling weer helemaal op de rails. Wat was ik blij.”

Waar sta je over tien jaar?
“In het theater, dat is een ding wat zeker is. En ik zal tegen die tijd wel een keer een oudejaarsconference voor de VARA hebben gemaakt. Verder heb ik niet veel ambities, als ik maar kan blijven spelen. En privé? Ik hoop dat ik met mijn kersverse vrouw ergens op een boerderijtje woon met heel veel beesten en heel veel kinderen.”

Pieter Derks
Pieter Derks. Foto: Merlijn Doomernik

Hemelbestormers 2013: Erik Scherder

In het kerstnummer van HP/De Tijd (nummer 10, 2013) was er aandacht voor vijf talenten die dat jaar boven zijn komen drijven. Geïnterviewd zijn: Jacco Gardner, Simone van Saarloos, Erik Scherder, Pieter Derks en Bauke Mollema.

Erik Scherder

Prof. dr. Erik Scherder (61), hoogleraar neuropsychologie aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, is één van de beste hoogleraren van Nederland. Vandaar ook dat hij werd benaderd om eens in de zoveel tijd college te geven in de Universiteit van Nederland, een onlangs gelanceerd initiatief om elke werkdag een kort college van ’s lands beste hoogleraren op internet te zetten.

Hoogtepunt van 2013?
“Het optreden in de Universiteit van Nederland en alles daaromheen was wel een van de leukste momenten van dit jaar. Niet zozeer omdat mensen me, in alle bescheidenheid, aanspreken op straat en zeggen hoe leuk ze het vinden om naar me te luisteren, maar ook omdat je door meer mensen gewaardeerd wordt voor wat je doet. Ik ben echt enorm verrast door het succes van deze collegereeks, en vind het nog steeds heel eervol dat ik hiervoor ben gevraagd.”

Dieptepunt van 2013?
“Niet zozeer een dieptepunt, maar wel een grote zorg van mij dit jaar is de mondzorg in tehuizen. Ik kom voor mijn werk veel in verzorgingstehuizen waar mensen wonen die cognitief kwetsbaar zijn, veelal omdat ze aan dementie lijden. De mondzorg in sommige van deze huizen is erbarmelijk. Zo hoorde ik laatst dat een demente man een plaatje in zijn mond had, ter vervanging van enkele tanden, dat er meer dan zes maanden niet uit was geweest. Je wilt niet weten hoeveel ziektes daaruit voortkomen. En mocht je anders denken: zo’n verhaal is helaas eerder regel dan uitzondering. Nee, aan die in het algemeen matige tot slechte mondzorg in ons land moet écht iets gedaan worden.”

Waar staat u over tien jaar?
“Dan ben ik nog aan het werk, hoop ik. Wat ik nog wil doen? Ik hoop dat ik mij de komende jaren nog sterk kan maken om de kwaliteit van leven van kwetsbare ouderen te verbeteren. Dat moet wel, met een ouderenbeleid zoals we dat nu hebben. We moeten eens leren kijken naar wat de beste manier is om de kwaliteit van leven van de cognitief kwetsbaren te verbeteren, in plaats van de goedkoopste. De ziekte van Alzheimer – om maar een voorbeeld te noemen – zullen we de komende jaren niet kunnen genezen, maar de behandeling en verzorging van patiënten die aan deze ziekte lijden kan wel drastisch worden verbeterd.”

Erik Scherder
Erik Scherder

Hemelbestormers 2013: Simone van Saarloos

In het kerstnummer van HP/De Tijd (nummer 10, 2013) was er aandacht voor vijf talenten die dat jaar boven zijn komen drijven. Geïnterviewd zijn: Jacco Gardner, Simone van Saarloos, Erik Scherder, Pieter Derks en Bauke Mollema.

Simone van Saarloos

Filosofe, columniste en schrijfster Simone van Saarloos (23) behoort tot de nieuwste generatie opiniemakers. Ze schreef begin dit jaar voor Vrij Nederland een pleidooi: ‘Het nieuwe feminisme van Simone vanSaarloos’, waarin ze bepleitte dat niet het lichaam of het geslacht je identiteit bepaalt, maar de verhalen en gedragen die we aan dat lichaam toekennen wel. Verder schrijft ze sinds kort drie maal per week een column in nrc.next en werkt ze aan haar debuutroman.

Hoogtepunt van 2013?
“Deze zomer ben ik drie maanden in New York geweest om te werken aan mijn eerste roman. Ik heb daar ontzettend veel geleerd. Bijvoorbeeld dat het fantastisch is om je eigen universum te creëren. En waar ik ook achter ben gekomen is dat dat universum zichzelf ontwikkeld. Natuurlijk bedenk ik het verhaal zelf, maar ik hoef er niets voor te doen. Het gaat vanzelf. Sinds ik weer in Nederland en is net of ik met een imaginair hondje aan de lijn loop dat door niemand wordt gezien, behalve door mij. Dat is aan de ene kant wel prettig, maar aan de andere kant ook wel eng. Misschien vinden ze het hondje wel heel lelijk als ze ‘m te zien krijgen, en blijkt dat de wolfshond eigenlijk een trillende chiuaua is.”

Dieptepunt van 2013?
“Verlies speelde dit jaar een belangrijke rol. Ik verloor mijn oma, die was oud. Ik verloor de broer van een goede vriendin en een kennis, schrijver Thomas Blondeau. Die waren jong. Dat is heel erg, voor dat soort verliezen kies je natuurlijk niet. Maar voor andere verliezen koos ik weer wel: ik beëindigde mijn relatie en stapte over van de Volkskrant, daar waar ik ooit begon met schrijven, naar NRC. De dood van de twee jonge jongens heeft daar deels een rol in gespeeld: ik voelde me opgejaagd, hoe gek dat ook klinkt. Tegelijkertijd gaf het me levenskracht, zo van: neem die beslissing, nu! En ik heb van beide beslissingen totaal geen spijt.”

Waar sta je over tien jaar?
“Ik doe nu dingen, bijvoorbeeld het schrijven van de column en het schrijven van mijn eerste boek, waarvan ik dacht dat ik ze pas over tien jaar zou doen. Omdat de tijd je toch wel verrast, ben ik niet met de toekomst bezig. I never think of the future. It comes soon enough. Het is, denk ik, heel goed om je toekomstdoelen níet te verwoorden, zodat je geen voldoening haalt uit de formulering van die doelen maar enkel uit de realisatie ervan. Het is veel belangrijker om achteraf te weten wat je hebt gedaan dan vooraf te voorspellen wat je gaat doen.”

Nederland, Amsterdam, 09-10-13 Simone van Saarloos. © Photo Merlin Daleman
Simone van Saarloos. Foto: Merlin Daleman

Hemelbestormers 2013: Jacco Gardner

In het kerstnummer van HP/De Tijd (nummer 10, 2013) was er aandacht voor vijf talenten die dat jaar boven zijn komen drijven. Geïnterviewd zijn: Jacco Gardner, Simone van Saarloos, Erik Scherder, Pieter Derks en Bauke Mollema.

Jacco Gardner

“Dit is zo’n Nederpopklassieker waar je twintig jaar later nog over praat”, schrijft 3voor12 over het dit jaar verschenen debuutalbum Cabinet of Curiosities van de 25-jarige Jacco Gardner. Met zijn psychedelische, jaren 60-achtige muziek trok hij het afgelopen jaar door heel Europa, deeden passant twee tournees door Amerika en wordt ondertussen bejubeld door de muziekcritici.

Hoogtepunt van 2013?
“Het was echt een geweldig jaar. Ik heb zoveel gezien en zoveel gedaan dat ik het me nauwelijks allemaal kan herinneren. Maar het mooiste moment van dit jaar was toch wel mijn verjaardag, toen het publiek in popzaal Flèche d’Or in Parijs spontaan Happy Birthday voor me begon te zingen. Kippenvel. Dat was echt heel vet, dat vreemde mensen in een vreemd land je zomaar toezingen.”

Dieptepunt van 2013?
“Ik heb niet echt veel dieptepunten gehad. We hebben wel eens pech gehad met de auto, maar voor de rest… Natuurlijk heb je wel eens optredens die niet helemaal lekker gaan. Laatst nog, in het Italiaanse Brescia. Het was heel druk, maar ik had het idee dat de mensen niet voor de muziek kwamen, maar meer voor de drank en de gezelligheid. Het was rumoerig, mensen hadden geen aandacht voor de muziek… Ik vroeg me echt af wat ik daar deed.”

Waar sta je over tien jaar?
“Ik denk over tien jaar niet zo intensief meer bezig ben met het maken van muziek als dat ik nu ben. Ik hoop dan een eigen platenlabel te hebben en veel muziek van veel verschillende muzikanten te kunnen produceren. In mijn hoofd is alles al uitgedacht, ik moet het alleen nog even concreet maken, ha!”

Jacco Gardner 2
Jacco Gardner

De nietsverhullende fotografie van Raquel Huijgen

HP/De Tijd Expo geeft jonge kunstenaars een podium om hun werk te tonen. Waarom? Omdat er veel moois wordt gemaakt én om uw ogen te verwennen. Deze week: fotografe Raquel Huijgen uit Rhoon.

Raquel Huijgen (1990) studeerde in juli af aan de Willem de Kooning Academie te Rotterdam, in de richting Autonome Beeldende Kunst. Op dit moment is ze, naast haar bijbaantje, bezig om een carrière in de kunstwereld van de grond te tillen.

Over haar werk
“Bedekken, verdwijnen, blootgeven en verhullen: het zijn zomaar wat begrippen die ik sober probeer te verbeelden in mijn fotoseries. Ik maak foto’s van een individu in een huiselijke omgeving en bevraag hierbij de plek en identiteit van de mens door deze fysiek samen te laten vallen met de omgeving. Zoals bijvoorbeeld met kleding. Wat betekent schoonheid, kan men zich daarmee kleden? Neemt schoonheid toe bij het verder verhullen of juist bij het zich ontdoen van de kleding? Ik geef dat gevecht weer tussen het naakt en kwetsbaar zijn en het verbergen met materialen. Laag na laag probeer ik in de buurt te komen van wat ik denk dat de maatschappij van ons mensen verwacht. En elke stap is er een, dichterbij en verder van de realiteit af.”

Meer werk van Raquel Huijgen vindt u hier.

RH1

RH2

RH3

RH4

RH5

RH6

RH7

RH8

 

RH9

RH10

Anne Laoût: een tweede huid van lijm

HP/De Tijd Expo geeft jonge kunstenaars een podium om hun werk te tonen. Waarom? Omdat er veel moois wordt gemaakt én om uw ogen te verwennen. Deze week: Anne Laoût uit Almere.

Anne Laoût (Almere, 1993) zit op dit moment in het laatste jaar van de opleiding tot docent beeldende kunst & vormgeving aan de Hogeschool voor de Kunsten in Amsterdam. Op dit blog vertelt ze over het proces van haar afstudeerwerk.

Over haar werk:
“Ik ben in mijn werk nu ruim een jaar bezig met het combineren van de thema’s ‘de nieuwe mens’ en ‘techniek als tweede huid’. Ik houd ervan om te testen met verschillende materialen. Bijvoorbeeld in mijn werk Stalactite. Ik heb een afdruk gemaakt van het lichaam van het model, en over die afdruk met een lijmpistool transparante lijm ‘gedrupt’. Het uitgangspunt en inspiratie hierachter zijn de organische vorm van druipstenen, die ik wilde combineren met het menselijke lichaam in een draagbaar object.

“Een ander werk waarin dit tot uiting komt, is Pellicle. Dit werk bestaat volledig uit twee materialen: transparante lijm en vernis. Met lijm heb ik cirkels gevormd tot grote plakken, de openingen in de cirkels later ingevuld met een laagje vernis. De plakken lijm en vernis heb ik daarna verbogen tot de uiteindelijke vorm. Ik heb gespeeld met het concept ‘lamp’ en ‘lichtsculptuur’ en heb voor de esthetiek ook hier organische vormen als uitgangspunt genomen.”

Meer werk van Anne vindt u hier.

tumblr_m8jtzivMBJ1rt80v8

tumblr_m8jtzvIwVe1rt80v8

Anne3

 

Anne4

Anne5

Anne1

Anne2

Anne7

Anne8

Noortje Zijlstra is gefascineerd door baarden, dieren en eten

HP/De Tijd Expo geeft jonge kunstenaars een podium om hun werk te tonen. Waarom? Omdat er veel moois wordt gemaakt én om uw ogen te verwennen. Deze week: de 27-jarige Noortje Zijlstra uit Den Haag.

Noortje Zijlstra (Huizen, 1986) studeerde in 2010 af aan de Willem de Kooning Academie te Rotterdam, afstudeerrichting: mode. Na het derde studiejaar besloot ze, naast het maken van couture, zich te verdiepen in het maken van autonoom werk. Haar afstudeerwerk is dan ook een combinatie tussen mode ‘meisjes met baarden’ en een installatie ‘meisjes met baarden installatie’.

Over haar werk
“De thema’s in mijn werk zijn mijn fascinaties voor bepaalde zaken. Baarden, dieren, ‘weet wat je eet.’ Om een voorbeeld te geven: zie ‘Drumstick.’ Dat is een aanklacht tegen de vleesindustrie. Vroeger had mijn oma varkens in de achtertuin. Als het tijd was werd er een geslacht. Ze wist wat ze at. Ik denk dat veel mensen, als ze ’s avond hun stukje vlees op hun vork prikken, er niet bij stilstaan dat het stukje vlees dat ze in hun mond schuiven een levend wezen is geweest. Door het kuikentje te verbouwen tot een drumstick die uit een willekeurige supermarkt had kunnen komen wil ik mensen daarover na laten denken.”

Meer werk van Noortje Zijlstra vindt u hier.

SONY DSC

SONY DSC

drumstick670

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

SONY DSC

Baarden